۰۱حرکت مستقیم، بدون جعبهدنده
اساس کار، مانند همهی آسانسورهای کششی است: کابین و وزنهی تعادل با سیمبکسل یا تسمه به هم متصلاند و فلکهی کشش با چرخش خود آنها را جابهجا میکند.
تفاوت در این است که موتور گیرلس با دور کم و نیروی گردشی زیاد کار میکند و فلکه همدور با موتور میچرخد. به همین دلیل به جعبهدندهای برای کم کردن دور نیازی نیست و تعداد قطعات متحرک کمتر میشود.
۰۲موتور سنکرون با آهنربای دائم
ماشینهای گیرلس امروزی معمولاً موتور سنکرون با آهنربای دائم (PMSM) دارند. این موتورها نسبت به اندازهشان نیروی گردشی زیادی تولید میکنند و ابعاد جمعوجورتری دارند؛ همین ویژگی بعدها ساخت آسانسورهای بدون موتورخانه (MRL) را ممکن کرد.
موتور همراه با درایو دور متغیر (VVVF) کار میکند. درایو، شتابگیری و توقف را کنترل میکند تا حرکت کابین یکنواخت باشد و کابین دقیق همسطح طبقه بایستد.
۰۳مصرف انرژی
حذف جعبهدنده، اتلاف انرژی ناشی از اصطکاک دندهها را از بین میبرد. به همین دلیل آسانسور گیرلس در مقایسه با گیربکس معمولاً برق کمتری مصرف میکند.
در برخی پروژهها از درایو بازیاب (رژنراتیو) هم استفاده میشود. وقتی کابین پر پایین میرود یا کابین خالی بالا میآید، موتور مانند مولد عمل میکند و بخشی از انرژی بهجای تبدیل شدن به گرما، به شبکهی برق ساختمان برمیگردد. استفاده از این درایو به میزان تردد و شرایط برق ساختمان بستگی دارد و در بررسی پروژه مشخص میشود.
۰۴آسایش ساکنان
نبود جعبهدنده یعنی لرزش و صدای کمتر در موتورخانه و حرکت نرمتر در کابین. این موضوع در ساختمانهایی که آسانسور در طول روز بارها استفاده میشود، مثل مجتمعهای مسکونی، هتلها و ساختمانهای اداری، بیشتر احساس میشود.
۰۵ارتفاع و سرعت
به گفتهی سازندگان، ماشین گیرلس برای انواع ساختمانها به کار میرود، اما بیشتر در ساختمانهای میانمرتبه و بلندمرتبه دیده میشود؛ چون ظرفیت بالابری بیشتری دارد و برای سرعتهای بالاتر مناسب است.
سرعت و ظرفیت مناسب هر ساختمان با محاسبهی ترافیک، یعنی تعداد طبقات، تعداد استفادهکنندگان و ساعتهای پرتردد، تعیین میشود.
۰۶نگهداری
در آسانسور گیرلس روغنکاری و تعویض روغن جعبهدنده حذف میشود. سرویس دورهای همچنان لازم است و بر بررسی ترمزها، سیمبکسلها، انکودر موتور، درایو، درها و تجهیزات ایمنی مانند گاورنر و پاراشوت تمرکز دارد.
مقایسهی سه نوع آسانسور کششی | گیربکس | گیرلس | MRL |
|---|
| موتورخانه | دارد، بالای شفت | دارد، بالای شفت | ندارد؛ ماشین داخل شفت |
|---|
| جعبهدنده | دارد | ندارد | ندارد |
|---|
| روغنکاری جعبهدنده | لازم است | لازم نیست | لازم نیست |
|---|
| نرمی حرکت | مناسب | نرمتر | نرمتر |
|---|
| مصرف برق | معمولاً بیشتر | معمولاً کمتر | معمولاً کمتر |
|---|
| هزینهی اولیه | معمولاً کمتر | معمولاً بیشتر | متناسب با پروژه |
|---|
| کاربرد رایج | ساختمانهای کمطبقه تا میانمرتبه | میانمرتبه تا بلندمرتبه | ساختمانهایی با محدودیت فضا یا بام |
|---|